Kurban İbadeti Ve Hatırlattıkları

Ardahan İl Müftüsü Sayın Aytekin YILMAZ "Kurban İbadeti Ve Hatırlattıkları" konulu yazı kaleme aldı.

İnsanın asli vazifeleri arasında Allah’a kulluk vardır. Kulluğun yerine getirilmesine ibadet denir. İbadet namaz, oruç, zekât ve hac gibi farklı uygulamalar şeklinde yerine getirilir. Bu da uygulama olarak üç şekilde ifa edilebilir.

1-Zekât, sadaka-i fıtır ve kurban gibi Malla yapılan ibadetler.

2-Oruç, Namaz gibi bedenle yapılan ibadetler.

3-Hac gibi Hem mal, hem de bedenle yapılan ibadet.

Mal bir anlamda ubudiyet için verilmiştir, dolaysıyla şükrü gerektirir. Ubudiyet aynı zamanda itaati gerektirir, itaat ise insanın Allah katındaki derecesini yükseltir. İnsanoğlu Allah’ın kendisine verdiği nimetlere karşılık olarak şükür borçludur. Kurban da bunlardan birisidir. Kur’an-ı Kerim bizlere Kurbanın tarihi gelişimi ile ilgili şu bilgileri aktarmaktadır.

Kurbanın tarihi gelişimi: Kur’an ve hadislerde Kurban hakkında anlatılan olaylar özet olarak şu başlıklar altında toplanabilir.

1-Habil kabil olayı. “(Habibim!) Onlara Âdem’in iki oğlunun kıssasını doğru olarak anlat! İkisi birer kurban sunmuşlardı da birininki kabul edilmiş; diğerininki ise kabul edilmemişti...”[1]

2-İsmail (as) ın kurban olarak adanması. Kur’an bize bu kıssada bir imtihan sahnesi ve samimiyet dersi ve örneği sunuyor.[2]

3-İsrail oğullarında meydana gelen bir olayın açıklığa kavuşturulması için bir buzağı kurban edilmesi.[3] (Bu olayda mirasçısı olmayan bir kişiyi, yeğenin öldürerek sonrada kim benim amcamı öldürdü diye katil araması, Musa (as)ın bunlara bir kurban kesmelerini bunun eti ile ölen insana vurularak bu kişinin kendisini öldüreni haber vereceğini söylemesi; İneğe tapan mısır halkına Allah tan başka varlıklara tapmanın mümkün olmayacağının mesajının verilmesi)

4-Peygamber efendimizin dedesinin bir adak adaması ve oğlu Abdullah(peygamber efendimizin babası) yerine 100 deve kurban edilmesi hadisesi…

5-İslami anlamda şükrün bir ifadesi olan bugünkü uygulaya geldiğimiz kurban anlayışı.[4]

Kurban geçmiş ümmetlere de emredilmişti. Kur’an-ı Kerimde bu konu şöyle anlatılır. “Her ümmet için, Allah’ın kendilerine rızık olarak verdiği hayvanlar üzerine ismini ansınlar diye kurban kesmeyi meşru kıldık. İşte sizin ilâhınız bir tek ilâhtır. Şu hâlde yalnız O’na teslim olun. Alçak gönüllüleri müjdele!”[5]

Kurban bizlere İbrahim’i kulluğu yaşatmaktadır. Hacılarımız minada, hacca gidemeyenler memleketlerinde kurban ibadeti ile bu duyguyu yaşamaktadırlar. Yerine getirdiği kurban ibadetleri ile affedileceği inancı mümini huzura sevk etmektedir. Kurban kesen mümin İbrahim (as) gibi “De ki: Şüphesiz benim namazım, kurbanım, hayatım ve ölümüm hepsi âlemlerin Rabbi Allah içindir. O'nun ortağı yoktur. Bana sadece bu emrolundu ve ben müslümanların ilkiyim.[6] Diyerek samimiyetini sergiler. Kurban ibadeti hicretin ikinci yılında eda edilmeye başlanmış ve Hz. Peygamber (s.a.s.) hicretten itibaren on yıla yakın bir süre hep kurban kesmiştir.

KURBAN: Muayyen bir vakitte, muayyen bir hayvanı ibâdet maksadıyla usulüne uygun olarak kesmektir. Sözlükte yaklaşmak anlamına gelen kurban, Allah'a yaklaşmayı Allah yolunda malların feda edilebileceğini, Allah'a teslimiyeti ve şükrü ifade eder. Hicretin ikinci yılında meşru kılınmıştır.[7]

a-Kurban kesmenin meşruiyeti, Kitap, Sünnet ve icmâ-ı ümmet ile sabittir. Allah Teâlâ'nın Kur'ân-ı Kerîm'de; "Rabbin için namaz kıl ve kurban kes"[8] Hz. Peygamber s.a.s)'in de "İmkânı olup da kurban kesmeyen bizim namazgâhımıza yaklaşmasın"[9] buyurmuştur. Bu ve benzeri nasslardan hareket eden Hanefi fukahâsı kurban kesmenin vâcip olduğu görüşündedirler.[10]

b- Vücûbiyetinin Şartları: Kurban kesecek kimsenin, Müslüman, hür, akıllı ve buluğa ermiş, mukim ve nisab miktarı mala sahip olması gerekir. Kurban kesmede nisab, sadaka-i fitırla mükellef olmaktır.[11]

c-Kurbanda Vekâlet: Bir müslüman kurbanını kendisi kesebileceği gibi bir Müslümana da kestirebilir. Ancak kendisinin kesmesi daha faziletlidir. Kurbanı kestirme konusundaki izin bizzat ifâde edilebileceği gibi, izne delâlet eden söz, fiil ve davranışlar da izin sayılır.

d-Kurban edilecek hayvanlar ve yaşları: Kurban edilecek hayvanlar, koyun, keçi, sığır, manda ve devedir. Vahşi hayvanlardan kurban etmek caiz değildir. Koyun ve keçinin bir yıllığı kurban edilir. Ancak altı ayını doldurmuş olan kuzu annesinden ayırt edilemeyecek kadar gösterişli ve semiz ise kurban edilebilir. Oğlak için bu durum geçerli değildir. Sığır ve mandanın iki, devenin ise beş yaşında olanı kurban edilir.[12]

e-Kurbanlık hayvanın miktarı ve kaç kişi için yeterli olacağı: Koyun ve keçi bir kişi adına kurban edilebilir. Sığır ve deveye ise birden yediye kadar kişiler ortak olabilir. Ancak ortaklardan her biri Müslüman olmalı ve kurban niyetiyle ortaklığa girmiş bulunmalıdırlar. Et yeme maksadıyla ortaklık kurulursa veya birisi et yeme maksadıyla ortaklıkta bulunursa hiç birisinin kurbanı yerine gelmiş olmaz.[13]

f-Bir hayvanın Kurban olmasını engelleyen Nitelikler: Bir veya iki gözü kör, kemiğinde ilik kalmayacak kadar zayıflamış, kesileceği yere gidemeyecek derecede topal, apaçık hastalık, kulak veya kuyruğunun yarıdan fazlası kesilmiş veya kopmuş, memesi kesilmiş veya kopmuş, yavrusunu emziremeyen, memesi kurumuş veya memelerinden birisi sütten kesilmiş olan hayvan, burnu kesilmiş kurban olmazlar. Kurbana mani olan bu kusurlar zengin içindir. Zengin, kurban edeceği hayvanı bu kusurlardan biri bulunduğu halde satın alırsa veya satın aldıktan sonra bu kusurlardan birisi meydana gelirse bu hayvanlar kurban edilemez. Fakir ise kesebilir.[14]

g-Kurbanın Vakti: Kurban kesme günleri Zilhicce ayının onuncu, on birinci ve on ikinci günleridir. Yani bayramın birinci, ikinci ve üçüncü günleri kesilir. Birinci günü kesmek daha faziletlidir. Bayram namazı kılınan yerlerde bayramın ilk günü ikinci fecir doğmadan önce kurban kesmek câiz değildir. Bayram namazı kılınmayan yerlerde ikinci fecrin doğumundan sonra kurban kesilebilir[15]

h-Teşrik Tekbirleri: Arefe günü sabah namazından itibaren bayramın dördüncü gününün ikindi namazına kadar, yirmiüç farz namazının arkasından birer defa "Allahu ekber Allahu ekber, Lâ ilâhe illallahu vallahu ekber. Allahu ekber ve lillahi'l-hamd" diye tekbir getirilir ki, buna "teşrîk tekbiri" denir. Bu kadın erkek namaz kılan herkese vacibtir

Teşrîk tekbirlerinin başlangıcı Hz. İbrahim'in oğlu İsmail'i kurban etme olayına kadar uzanır. İbrahim (a.s), gördüğü sahih rüya üzerine oğlunu Allah yolunda kurban etmeye karar verir. Kurban hazırlıkları sırasında Cebrail (a.s) gökten buna bedel olarak bir koç getirir. Dünya semasına ulaştığında yetişememe endişesi ile Cebrail (a.s); "Allahu ekber Allahu ekber" diyerek tekbir getirir. İbrahim (a.s) bu sesi işitince başını gökyüzüne çevirir ve onun bir koçla geldiğini görünce; "Lâ ilâhe illâllahu vallahu ekber" diye cevap verir. Bu tekbir ve tevhîd kelimelerini işiten ve kurban edilmeyi bekleyen İsmail (a.s) da; "Allahu ekber velillâhi'l-hamd" der. Böylece kıyamet gününe kadar sürecek büyük bir sünnet başlatılmış olur.[16]

Tüm kardeşlerimizin ibadetlerinin makbul, günahlarının affedilmesi dileklerimle…

Aytekin Yılmaz

Ardahan İl Müftüsü

[1] Maide Suresi; 27

[7] Şamil İslam ansiklopedisi Kurban Maddesi.

[13] Zuhayli 4/401

[2] Saffat Suresi: 107-111

[8] Kevser, 108/2),

[14] Zuhayli 4/412

[3] Bakara 2/67

[9] İbn Mâce, Edâhı, 2; Ahmed b. Hanbel, Müsned, II, 321

[15] Zuhayli 4/402

[4] Kevser suresi 2

[10] İslam Fıkhı ansiklopedisi, Prof Dr. Vehbe Zuhayli s: 4/393

[16] el-Mavsılî, el-İhtiyar li Ta'lîli'l-Muhtar, I, 87-88

[5] Hacc Suresi; 34

[11] Zuhayli 4/397

[6] Enam 6/163

[12] Zuhayli 4/408

27 Eyl 2013 - 16:55 - Müftülük


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Mihrap Haber Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Mihrap Haber hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Anadolu Ajansı (AA), İhlas Haber Ajansı (İHA), Demirören Haber Ajansı (DHA) tarafından servis edilen tüm haberler Mihrap Haber editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Mihrap Haber değil haberi geçen ajanstır.




Anket Sitemizin yeni görünümünü beğendiniz mi?